4.5 - Unsur dalam Kumpulan 17

Halogen dan Kegunaannya

• Kumpulan 17 terdiri daripada fluorin, F; klorin, Cl; bromin, Br; iodin, I; astatin, At; dan tennessine, Ts.
• Halogen ini wujud sebagai molekul dwiatom.
• Klorin digunakan dalam peluntur, bromin merupakan bahan dalam pemadam api dan iodin digunakan sebagai disinfektan.

Sifat Fizik dan Trend

• Menuruni kumpulan pada suhu bilik, keadaan fizik berubah daripada gas kepada cecair dan akhirnya pepejal.
• Saiz molekul dan daya tarikan antara molekul bertambah, maka takat lebur dan takat didih meningkat kerana lebih banyak tenaga haba diperlukan untuk mengatasi daya antara molekul.
• Ketumpatan bertambah dengan pertambahan jisim atom menuruni kumpulan.

Halogen	Keadaan dan warna	Takat lebur / didih (${}^{\circ }\mathrm{C}$)
Klorin, $\mathrm{C}{\mathrm{l}}_2$	Gas kuning kehijauan	$-101/-34$
Bromin, $\mathrm{B}{\mathrm{r}}_2$	Cecair perang kemerahan	$-7/59$
Iodin, ${\mathrm{I}}_2$	Pepejal hitam keunguan	$114/184$

Halogen	Ketumpatan ($\mathrm{g}\mathrm{c}{\mathrm{m}}^{-3}$)
Klorin	0.00300
Bromin	3.11900
Iodin	4.95000

Sifat Kimia

• Setiap atom mempunyai tujuh elektron valens, menerima satu elektron semasa tindak balas dan membentuk ion bercas $-1$:

• Klorin, bromin dan iodin mempunyai sifat kimia sama tetapi kereaktifan berbeza.
• Dengan air, halogen membentuk larutan berasid. Klorin menghasilkan asid hidroklorik dan asid hipoklorus:

• Dengan logam, halogen membentuk halida logam; bromin dan ferum menghasilkan ferum(III) bromida:

• Dengan alkali, halogen membentuk halida logam, halat logam dan air; iodin dan natrium hidroksida menghasilkan natrium iodida dan natrium iodat(I):

Trend Kereaktifan

• Kereaktifan berkurang menuruni Kumpulan 17.
• Pertambahan petala berisi elektron meningkatkan saiz atom dan menempatkan petala valens semakin jauh daripada nukleus.
• Daya tarikan nukleus yang semakin lemah menyebabkan atom semakin sukar menarik elektron untuk melengkapkan petala valens.

Halogen Lain dan Keselamatan

• Halogen larut dalam pelarut organik dan tidak mengkonduksikan haba atau elektrik.
• Fluorin ialah gas beracun berwarna kuning muda. Gas ini sangat reaktif dan mengakis serta menghasilkan letupan kuat apabila bergabung dengan hidrogen.
• Astatin ialah unsur radioaktif yang jarang ditemui dan tidak stabil secara kimia.
• Kendalikan halogen dengan berhati-hati kerana berbahaya.