14.4 - Isu Kesihatan Sistem Otot Rangka Manusia

Penyakit dan Gangguan

Osteoporosis

• Penyakit yang dicirikan oleh tulang yang lemah dan mudah patah.
• Apabila usia meningkat, kadar kehilangan kalsium daripada tulang melebihi kadar penyerapan lalu mengurangkan jisim atau ketumpatan tulang.
• Faktor penyebab: kurang bersenam; kurang pengambilan kalsium, fosforus, dan vitamin D.
• Lazim dalam kalangan wanita selepas putus haid kerana aras hormon estrogen menurun.
• Estrogen membantu badan menyerap kalsium dan mengurangkan kehilangan kalsium daripada tulang; aras estrogen yang rendah mengurangkan ketumpatan tulang.
• Simptom: tulang mudah patah, pengurangan ketinggian, dan postur yang bengkok.
• Tulang menjadi lebih nipis, rapuh, dan berliang.

Osteomalasia dan Rikets

• Osteomalasia: keadaan tulang lembut akibat kekurangan kalsium, fosforus, dan vitamin D; berlaku dalam kalangan orang dewasa, terutama perempuan hamil.
• Rikets: osteomalasia dalam kalangan kanak-kanak; menyebabkan tulang menjadi lembut dan lemah lalu mengakibatkan kecacatan tulang.

Artritis

• Osteoartritis lazim dalam kalangan warga tua.
• Disebabkan oleh pengurangan bendalir sinovia dan kehausan rawan pada sesetengah sendi.
• Rawan menjadi nipis; ligamen memendek dan kehilangan sebahagian kekenyalannya.
• Sendi yang terjejas, seperti sendi lutut, menjadi bengkak, sakit, dan kurang fleksibel.
• Mengehadkan aktiviti harian seperti berjalan.

Skoliosis

• Turus vertebra membengkok ke sisi dan membentuk S atau C apabila dilihat dari belakang.
• Mungkin disebabkan oleh faktor genetik atau pertumbuhan turus vertebra yang tidak normal semasa perkembangan akil baligh.

Amalan untuk Menjaga Kesihatan Sistem Otot Rangka

Postur Badan yang Betul

• Postur merujuk kepada posisi badan ketika duduk, baring, berjalan, dan berdiri.
• Elakkan berkeadaan bongkok ketika berdiri atau duduk.
• Membongkok meletakkan beban pada turus vertebra dan menyebabkan turus vertebra tidak sejajar; keadaan ini menghalang pengaliran darah serta menekan saraf dan organ utama.

Pakaian yang Sesuai

• Pakai pakaian yang sesuai, selesa, dan tidak terlalu ketat supaya tidak menyekat aliran darah atau menjejaskan sistem otot rangka.
• Pakai kasut yang sesuai, bertumit rendah, dan berkusyen untuk memberi sokongan serta mengelakkan kecederaan pada turus vertebra.

Senaman

• Menguatkan struktur sendi.
• Meningkatkan fleksibiliti otot dan ligamen.
• Meningkatkan kekuatan tulang dan mendapan mineral tulang dalam kalangan orang dewasa.
• Mencegah osteoporosis dalam kalangan warga tua.

Gizi Seimbang

• Ambil gizi seimbang yang kaya dengan kalsium, fosfat, vitamin C dan D.
• Vitamin D membantu penyerapan kalsium.
• Vitamin C meningkatkan jisim tulang.