3.3 - Pembentukan Negeri-negeri Melayu Bersekutu

Latar Pembentukan

• Selepas Sistem Residen dilaksanakan, British mengukuhkan kuasa di Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang.
• Keempat-empat negeri disatukan melalui Perjanjian Persekutuan 1895.
• Gabungan ini dikenali sebagai Negeri-negeri Melayu Bersekutu (NNMB) atau Persekutuan 1896.

Istilah penting — persekutuan: gabungan beberapa negeri di bawah satu unit pentadbiran yang mengandungi kerajaan pusat dan kerajaan negeri.

Ciri-ciri Negeri-negeri Melayu Bersekutu

• Anggota: Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang.
• Keempat-empat negeri membentuk sebuah persekutuan.
• Residen Jeneral mengetuai pentadbiran kerajaan persekutuan.
• Raja-raja Melayu mesti menerima nasihat Residen Jeneral dalam semua perkara kecuali agama Islam dan adat Melayu.
• Kuala Lumpur menjadi pusat pentadbiran.
• Bangunan Sultan Abdul Samad dibina dari 1894 hingga 1897 sebagai pejabat kerajaan NNMB.

Faktor Pembentukan

1. Mengatasi Kelemahan Sistem Residen

• Residen tidak menerima garis panduan tugas yang jelas.
• Residen semakin berkuasa dalam Majlis Mesyuarat Negeri.
• Raja dan pembesar Melayu tidak berpuas hati kerana kehilangan kuasa pentadbiran dan pungutan cukai.

2. Menyeragamkan Pentadbiran

• Pentadbiran Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang tidak seragam kerana setiap negeri mempunyai undang-undang sendiri.
• Kemajuan ekonomi antara negeri tidak seimbang.
• British memerlukan pentadbiran yang cekap dan seragam untuk memudahkan eksploitasi ekonomi.

3. Menjamin Keselamatan

• Gabungan membolehkan NNMB mempunyai pasukan keselamatan sendiri.
• Keamanan dapat dijaga tanpa mengharapkan bantuan luar.
• Pasukan keselamatan gabungan dikenali sebagai Pasukan Keselamatan Negeri Melayu (Malay States Guides).

4. Menangani Masalah Kewangan Pahang

• Pahang menanggung beban kewangan yang besar.
• Perbelanjaan melebihi hasil:

Tahun	Hasil	Belanja
1894	100 220.43	207 514.27
1895	106 743.80	231 913.90

• Penggabungan dengan negeri Melayu yang kaya membolehkan Perak, Selangor dan Negeri Sembilan membantu mengurangkan beban kewangan Pahang.

Hubungan Sebab dan Kesan

Sistem Residen tidak seragam dan Residen terlalu berkuasa → British membentuk pentadbiran pusat → pentadbiran dan keselamatan diseragamkan → eksploitasi ekonomi dipermudah → kuasa British bertambah kukuh.

Rumusan dan Iktibar

• NNMB dibentuk terutama untuk memenuhi kepentingan pentadbiran, keselamatan dan ekonomi British.
• Pembentukan NNMB menyeragamkan pentadbiran dan mengukuhkan kuasa British.
• Pentadbiran yang sistematik dan ilmu pentadbiran penting untuk kemajuan negara.